Chương 3 – Trước đây, chúng ta chưa làm việc đó theo cách này – Vì có lý do chính đáng

Hãy xem xét tất cả các mối quan hệ có nhiều hạn chế “mới” xuất hiện trên thị trường vào những năm 1980. Ôi, chúng có vẻ tốt đấy. Có bao nhiêu quan hệ trong số đó hôm nay vẫn còn tồn tại? Câu trả lời là gần như không có gì. Những điều duy nhất rơi rớt lại từ những vụ đầu tư này là các vụ kiện.

Sau đó, vào những năm 1990, ngành đầu tư tài chính đã thuyết phục chúng ta rằng, với sự ra đời của công nghệ, thế giới đã thay đổi. Các ngành tạo ra tiền của trong 100 năm nay giờ đã lỗi thời rồi. Đồng tiền thông minh đã được đầu tư gần như toàn bộ vào các cổ phiếu công nghệ.

Trong khi họ vội vàng bán cho chúng ta – và họ bán cả chúng ta nữa – các sản phẩm công nghiệp mới nhất mà chắc chắn sẽ làm cho tất cả chúng ta giàu lên, hẳn là họ quên luôn những quy tắc toán học và những nguyên tắc đầu tư đơn giản. Thường thì khi giá lên quá cao, chúng luôn có xu hướng đi xuống. Chúng ta gọi đấy là “trở về giá trung bình”.

Tôi nhớ mình đã tham dự một cuộc họp có ăn tối, ở đó tôi nghe được các giám đốc điều hành ngành đầu tư nói “lần này sẽ khác,” và rằng – hãy nhớ lấy – “[toán học] thống kê cũ nay đã thay đổi rồi.” Họ nói rằng cách thức đầu tư cũ, cách thức của những người như Warren Buffett, bây giờ đã thủ cựu rồi và sẽ được thay thế vĩnh viễn bằng nền kinh tế “mới”.

Bạn có tin đó là sự ngạo mạn không? Lần cuối cùng khi tôi kiểm tra, cổ phiếu công nghệ cao rớt xuống cực thấp bắt đầu từ tháng 3 năm 2000, và Warren Buffett – người thủ cựu già nua – hiện vẫn là một trong hai người giàu nhất thế giới. Nhiều cố vấn đầu tư ở Phố Wall rực rỡ cũng vậy. Nhưng đây là nghịch lí: Họ đã giàu sụ nhờ bán những thứ bỏ đi này.

Cuối cùng, khi tôi viết về điều này năm 2008, chúng ta đang khổ sở vì sự suy thoái hoàn toàn của các thị trường thế chấp và bất động sản. Một lần nữa, Phố Wall đã lại làm nên chuyện. Họ đóng gói và đóng gói lại các khoản thế chấp bỏ đi, mà họ biết không có cách nào để thu hồi vốn, thành các sản phẩm đầu tư ưa thích mới. Họ “mông má” lại các thứ rác rưởi đó cho khác xa hình dạng ban đầu của chúng, đến nỗi các nhà đầu tư không biết là họ đang mua cái gì nữa. Ngành này đã đi xa đến mức những thứ vô nghĩa này nhận được điểm AAA5.

Tôi có thể đảm bảo với bạn rằng, chúng ta sẽ được chứng kiến nhiều vụ kiện như thế này trong những năm tới. Khi tôi viết về chuyện này, công ty Bear Stearns không còn nữa, vì nó đã được Morgan Stanley mua lại với sự giúp đỡ của Cục Dự trữ Liên bang. Lehman Brothers mới đây đã tuyên bố phá sản, và Merrill Lynch đang trong quá trình được bán cho Ngân hàng Hoa Kỳ.

Tuy nhiên, nếu chúng ta dành thời gian để học hỏi từ những sai lầm này, chúng ta có thể tìm được những điều quý giá trong sự khôn ngoan hiện nay. Ví dụ, trong suốt quá trình này, những kẻ thủ cựu tồn tại lâu đã đầu tư tiền bạc của họ như thế nào? Không đi sâu vào chi tiết, bạn có thể tự học hỏi bằng cách đọc sách của họ. Họ mua vào các công ty có sự minh bạch từ nhiều thập kỷ nay, các công ty mà các nhà đầu tư này hiểu rõ chúng đang bán những gì và chúng đã tạo ra lợi nhuận như thế nào.

Các nhà đầu tư khôn ngoan này đã tránh được các sản phẩm đầu tư “mới”. Ít nhất, họ dò xét những ý tưởng đầu tư mới nhất và lớn nhất này với rất nhiều hoài nghi.

Có thể bạn cảm thấy quá choáng ngợp và thấy mình không có kinh nghiệm trong lĩnh vực này, do đó không tự mình phân biệt được sự khác biệt giữa đầu tư (hoặc ý tưởng kinh doanh) lành mạnh với đầu tư (hoặc ý tưởng kinh doanh) tồi tệ. Đừng sợ. Trong chương tiếp theo, chúng ta lại học hỏi sự khôn ngoan của Solomon liên quan đến việc sử dụng các cố vấn đầu tư một cách khôn ngoan. Thậm chí, trong trường hợp cần tìm một nhóm tư vấn, chúng ta cũng cần có nhận thức thật sáng suốt. Ơn Chúa, chúng ta có một người thầy tuyệt vời luôn sẵn sàng giúp đỡ chúng ta đi đúng con đường của mình.

Hãy tự hỏi mình

1. Những người cố vấn của mình, những người mà mình rất kính trọng, có tham gia chương trình đầu tư mà mình đang định tham gia không?

2. Chương trình đầu tư (hay cơ hội kinh doanh) này dường như chỉ hơi quá tốt một chút có phải không?

3. Mình được người ta nói cho biết là chương trình này khá dễ chịu, không biết có đúng không?

4. Chương trình đầu tư hoặc ý tưởng kinh doanh này đã có lâu chưa?

5. Mình cảm thấy điều này giống như một phương thức mới/sáng tạo để cố gắng giành được thắng lợi trên thị trường, không biết có phải không?

Những việc cần làm một cách khôn ngoan

1. Hãy dành thời gian để xem xét các quyết định của bạn. Đặt ra các câu hỏi cho chính mình và cho những người “biết tuốt”.

2. Chủ nghĩa hoài nghi có thể là một đồng minh rất mạnh.

3. Đừng sợ phải là một người hoài nghi về tài chính.

4. Khi thấy các cơ hội mới có vẻ thú vị, hãy dùng phương pháp thử-và-đúng cho an toàn hơn. Trước khi đầu tư vào một cái gì đó mà không có hồ sơ theo dõi, hãy quyết định xem bạn có đủ khả năng để mất tiền không đã nhé.

LỜI KHUYÊN CỦA NGƯỜI XƯA

CÁCH NGÔN 28:19 – Người trồng cấy trên đồng ruộng của mình sẽ có dư thừa thức ăn, còn người theo đuổi mộng tưởng sẽ dần dần lâm vào cảnh đói nghèo.

CÁCH NGÔN 14:15 – Một người đơn giản thì tin vào bất cứ điều gì, còn người thận trọng suy nghĩ trong từng bước đi của họ.

CÁCH NGÔN 22:3 – Một người thận trọng nhìn thấy nguy hiểm thì tìm nơi ẩn nấp, người tuềnh toàng vẫn cứ đi theo nó và khổ sở vì nó.

CÁCH NGÔN 1:19 – Đó là kết cục của tất cả những người chạy theo thành quả phi nghĩa [lòng tham]; nó lấy đi mạng sống của những người tham lam.

Chương 3 – Trước đây, chúng ta chưa làm việc đó theo cách này – Vì có lý do chính đáng
Đánh giá bài viết